มะนาวผี

ชื่อสมุนไพร

มะนาวผี

ชื่ออื่นๆ

ขี้ติ้ว จ๊าลิ้ว (เหนือ) นางกาน (ขอนแก่น) กะนาวพลี กรูดผี (ใต้) มะลิว กรูดเปรย

ชื่อวิทยาศาสตร์

Atalantia monophylla DC.

ชื่อพ้อง

Atalantia carissoides Wall., A floribunda Wight, A malabarica (Raf.) Yu.Tanaka, A platystigma Wight, A puberula Miq., A umbellata

ชื่อวงศ์

Rutaceae

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์
             ไม้พุ่ม หรือไม้ยืนต้น ขนาดเล็ก สูงได้ ถึง 6 เมตร ลำตันและกิ่งค่อนข้างเป็นเหลี่ยม มีหนามยาวหนึ่งอันตามซอกใบ หนามยาว 1-1.5 ซม. เปลือกลำต้นสีน้ำตาล มีรอยแตกตื้นๆ ตามยาวของลำต้น ใบเดี่ยว เรียงเวียน รูปไข่ หรือรูปรี กว้าง 1.8-4.5 ซม. ยาว 4.8-8 ซม. ปลายป้านเป็นติ่ง โคนรูปลิ่ม กว้าง ขอบเรียบ หรือเป็นคลื่นเล็กน้อย แผ่นใบแผ่เรียบ หนาคล้ายแผ่นหนัง ด้านบนสีเขียวเข้มเป็นมัน ด้านล่างสีเขียวอ่อน เกลี้ยงทั้งสองด้าน หรือมีขนกระจายตามเส้นกลางใบ เส้นใบข้าง 5-7 คู่ เส้นใบย่อยแบบร่างแห ชัดเจนทางด้านล่าง ก้านใบยาว 4-8 มม. ช่อดอก แบบช่อซี่ร่ม ออกตามซอกใบ ก้านช่อดอก และก้านดอกเกลี้ยง ถึงมีขนละเอียด ก้านดอก ยาว 0.8-1.5 ซม. ใบประดับย่อย รูปใบหอก ร่วงง่าย ยาวประมาณ 1.5 มม. มีขน กลีบเลี้ยงไม่สมมาตร แยกออกถึงฐานเพียงหนึ่งด้าน มักมี 2 แฉก ยาวประมาณ 2 มม.เกลี้ยง ถึงมีขนละเอียด ดอกมีกลิ่นหอม กลีบดอกสีขาว มี 4 หรือ 5 กลีบ แยกจากกันเป็นอิสระ รูปขอบขนานแกมรูปรี ยาว 6-8 มม. เกลี้ยง เกสรเพศผู้ 8 หรือ 10 อัน ยาวไม่เท่ากัน สลับกันระหว่าง สั้นกับยาว โคนเชื่อมกัน เป็นหลอด เกลี้ยง อับเรณู รูปไข่ ยาวประมาณ 1 มม. รังไข่อยู่ เหนือวงกลีบ ยาว 6-7 มม. มี 3-4 ช่อง แต่ละช่อง มีออวุล 1-2 เม็ด ก้านเกสรเพศเมีย ยาวเท่ากับรังไข่ ยอดเกสรเพศเมียมี 3-4 แฉก ไม่เท่ากัน จานฐานดอก รูปวงแหวน มี 8-10 พู ไม่ชัดเจน ผลกลม หรือรี ขนาดเล็ก ผิวเรียบ สีเขียวอ่อนหรือเทา เส้นผ่านศูนย์กลาง 2-4 ซม. ผิวหนาคล้ายหนังมีต่อมน้ำมันเป็นจุดหนาแน่น ปลายผลมีก้านเกสรเพศเมีย ติดทน ผลภายในมีกลีบคล้ายส้ม เมล็ดจำนวนน้อย รูปรี สีขาว  พบตามป่าชายหาด บนเขาหิน ชายฝั่ง ป่าเต็งรัง ป่าดิบแล้ง ความสูงตั้งแต่ใกล้ระดับน้ำทะเลจนถึงประมาณ 800 เมตร ประเทศไทยพบทุกภาค ออกดอก และเป็นผลระหว่าง เดือน ธันวาคม- เมษายน

 

ลักษณะวิสัย

 

ลักษณะวิสัย

 

ลำต้น และ ใบ

 

ใบ

 

ดอก และ ใบ

 

ดอก

 

ดอก

 

ดอก และ ผล

 

ผล

 

ผล


สรรพคุณ    
               ตำรายาไทย ใบ  มีกลิ่นคล้ายใบมะกรูดหรือใบมะนาว แก้โรคทางเดินหายใจ แก้จุกเสียด แก้ท้องเสีย รักษาโรคผิวหนัง ผล รักษาโรคทางเดินหายใจ น้ำมันจากเปลือกผลใช้ทาภายนอก แก้โรคไขข้ออักเสบ

 

ตัวอย่างพรรณไม้แห้ง  : phar.ubu.ac.th/herb-thaiherbarium/


Copyright © 2010 phargarden.com All rights reserved.

Appsthailand Hosting