ผู้ป่วยฉีด pfizer เข็ม 1 แล้วมีอาการ Urticaria ทั่วร่างกาย และตาบวม แต่ไม่มีอาการแน่นหน้าอกหายใจไมสะดวก เข็ม 2 สามารถรับวัคซีนยี่ห้อใดได้บ้างคะ


ผู้ป่วยฉีด pfizer เข็ม 1  แล้วมีอาการ Urticaria ทั่วร่างกาย และตาบวม แต่ไม่มีอาการแน่นหน้าอกหายใจไมสะดวก   เข็ม 2 สามารถรับวัคซีนยี่ห้อใดได้บ้างคะ


Malimali
28-12-2021 21:51:18 น.
ดู 1008 ครั้ง

ข้อมูลผู้ป่วย
เพศ หญิง
อายุ 31 ปี - เดือน
น้ำหนัก 48 กก.
LBW - กก.
ส่วนสูง - ซม.


คำตอบจากหน่วย DHI


คำถาม

ผู้ป่วยฉีดวัคซีน  Pfizer เข็มที่ 1 แล้วมีอาการ Urticaria ทั่วร่างกาย และตาบวม แต่ไม่มีอาการแน่นหน้าอก หายใจไม่สะดวก จะสามารถรับวัคซีนเข็ม 2 ยี่ห้อใดได้บ้างคะ

คำตอบ

การแพ้วัคซีนหรือส่วนประกอบของวัคซีน (Hypersensitivity reaction) หมายถึง ปฏิกิริยาการแพ้วัคซีน ซึ่งอาจทำให้เกิดการแพ้ได้หลากหลาย  แต่การแพ้วัคซีนแบบรุนแรงที่อาจก่อให้เกิดความเสี่ยงมากที่สุด คือ อาการแพ้รุนแรงชนิดแอนาฟิแล็กซิส (Anaphylaxis) ซึ่งมักเกิดขึ้นอย่างรวดเร็วภายใน 30 นาทีหลังได้รับวัคซีน ซึ่งเป็นข้อห้ามในการรับวัคซีนชนิดเดิมในครั้งถัดไป โดยการวินิจฉัยแอนาฟิแล็กซิสหลังการได้รับวัคซีนโควิด-19 เข็มแรก ใช้อาการเป็นหลัก โดยเกณฑ์การวินิจฉัย Anaphyaxis ตามแนวทางการดูแลผู้ป่วยภาวะ Anaphylaxis จากทั้ง 3 guidelines ในประเทศสหรัฐอเมริกา, ทวีปยุโรป และ World Allergy Organization (WAO)* ดังนี้

1). อาการที่เกิดขึ้นเฉียบพลัน (ภายในเวลาเป็นนาทีหรือไม่กี่ชั่วโมง) ของระบบผิวหนังหรือเยื่อบุ (Mucosal tissue) หรือทั้งสองอย่าง เช่น มีลมพิษขึ้นทั่วตัว คัน ผื่นแดง หรือมีอาการบวมของปาก ลิ้น เพดานอ่อน เป็นต้น ร่วมกับ อาการอย่างน้อยหนึ่งอาการดังต่อไปนี้

1.1. อาการทางระบบทางเดินหายใจ เช่น คัดจมูก น้ำมูกไหล เสียงแหบ หอบเหนื่อย หายใจมีเสียงหวีด จากหลอดลมที่ตีบตัน เสียงฮี้ดตอนหายใจเข้า (Stridor มีการทำงนของหลอดลมหรือปอดลดลง เช่น peak expiratory flow (PEF) ลดลง ระดับออกซิเจนในหลอดเลือดลดลง เป็นต้น

1.2. ความดันโลหิตลดลง หรือมีการทำงานของระบบต่างๆ ล้มเหลว เช่น Hypotonia (Collapse) เป็นลม อุจจาระ ปัสสาวะราด เป็นต้น

2). มีอาการมากกว่าหรือเท่ากับ 2 ข้อดังต่อไปนี้ ในผู้ป่วยที่สัมผัสกับสารที่น่าจะเป็นสารก่อภูมิแพ้ (เกิดอาการภายในเวลาเป็นนาที หรือไม่กี่ชั่วโมง)

2.1. มีอาการทางระบบผิวหนังหรือเยื่อบุ เช่น ผื่นลมพิษทั่วตัว คัน ผื่นแดง หรือมีอาการบวมของปาก ลิ้น และเพดานอ่อน เป็นต้น

2.2. มีอาการของระบบทางเดินหายใจ เช่น คัดจมูก น้ำมูกไหล เสียงแหบ หอบเหนื่อย หายใจมีเสียงหวีดจากหลอดลมที่ตีบตัน เสียงฮี้ดตอนหายใจเข้า (Stridor) มีการลดลงของ PEF ระดับออกซิเจนในเลือดลดลง

2.3. ความดันโลหิตลดลงหรือมีการทำงานของระบบต่างๆ ล้มเหลว เช่น Hypotonia (Collapse) เป็นลม อุจจาระ, ปัสสาวะราด เป็นต้น

2.4. มีอาการของระบบทางเดินอาหาร เช่น ปวดท้อง คลื่นไส้ อาเจียน เป็นต้น

3). ความดันโลหิตลดลงหลังจากสัมผัสกับสารที่ผู้ป่วยทราบว่าแพ้มาก่อน (เกิดอาการภายในเวลาเป็นนาที หรือไม่กี่ชั่วโมง)

3.1. ในเด็กให้ถือเอาความดัน Systolic ที่ต่ำกว่าความดันปกติตามอายุ หรือความดัน systolic ที่ลดลงมากกว่าร้อยละ 30 ของความดัน Systolic เดิม*

3.2. ในผู้ใหญ่ให้ถือเอาความดัน Systolic ที่น้อยกว่า 90 mmHg หรือความดัน Systolic ที่ลดลงมากกว่าร้อยละ 30 ของความดัน Systolic เดิม

โดยผู้ป่วยที่เข้าเกณฑ์การวินิจฉัย Anaphylaxis อาจพิจารณาให้วัคซีนโควิด-19 ครั้งต่อไปด้วยวัคซีนคนละยี่ห้อ หรือคนละแบบที่มีส่วนผสมไม่เหมือนกัน โดยการฉีดวัคซีนเข็มที่ 2 ให้ตามกำหนดนัดของวัคซีนเข็ม 2 ตามเดิมและสามารถนับต่อเป็นเข็มสองได้เลย ในกรณีผู้ป่วยที่มีอาการสงสัยว่าจะเป็น Anaphylaxis แต่ยังไม่เข้าเกณฑ์การวินิจฉัยข้างต้น ควรนัดมาติดตามการดำเนินโรคหรือส่งปรึกษาผู้เชี่ยวชาญต่อไป สำหรับผู้ป่วยรายนี้อาการผื่นแพ้ยังไม่เข้าเกณฑ์วินิจฉัยแบบ anaphylaxis จึงพิจารณาให้วัคซีนเข็ม 2 ชนิดเดิม โดยอาจใช้ non-sedative antihistamine ก่อนฉีดวัคซีน 30 นาที

ผู้ตอบคำถาม  ผศ.ดร.ปรีชา บุญจูง 

เอกสารอ้างอิง

กรมควบคุมโรค.กระทรวงสาธารณสุข (2564). คำนิยามที่เกี่ยวข้องกับเหตุการณ์ไม่พึงประสงค์หลังการได้รับวัคซีนและคำแนะนำเบื้องต้นสำหรับการให้วัคซีน.สืบค้นวันที่ 4 มค.2565 จากเว็บไซด์https://ddc.moph.go.th/vaccine-covid19/getFiles/12/1620107182946.pdf

https://www.youtube.com/watch?v=0OfCEa_vHE8

 


คำสำคัญ : เหตุการณ์ไม่พึงประสงค์หลังการได้รับวัคซีน
ผู้ตอบ :
ผศ.ดร.ปรีชา บุญจูง (คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี)
เวลาตอบ : 04-01-2022 11:17:28
ระยะเวลาที่ใช้สืบค้นข้อมูล
6 วัน 13 ชั่วโมง 26 นาที 10 วินาที

อ้างอิง
กรมควบคุมโรค.กระทรวงสาธารณสุข (2564). คำนิยามที่เกี่ยวข้องกับเหตุการณ์ไม่พึงประสงค์หลังการได้รับวัคซีนและคำแนะนำเบื้องต้นสำหรับการให้วัคซีน.สืบค้นวันที่ 4 มค.2565 จากเว็บไซด์https://ddc.moph.go.th/vaccine-covid19/getFiles/12/1620107182946.pdf
https://www.youtube.com/watch?v=0OfCEa_vHE8

ผลการประเมินโดยสมาชิก (เฉลี่ย)

ความครบถ้วนของเนื้อหา
0

คำตอบที่ได้รับสามารถนำไปใช้ได้จริง
0

ความพึงพอใจโดยรวม
0

Print Version